Kamboxhia

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
(Përcjellë nga Kamboxha)
Shko te: navigacion, kërko
Mbretëria e Kamboxhias
ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
Preăh Réachéanachâk Kâmpŭchéa
Flag of Cambodia.svg Coat of arms of Cambodia.svg
Flamuri i Kamboxhias Emblema e Kamboxhias
Vendndodhja e Kamboxhias
Vendndodhja e Kamboxhias   (e gjelbër e errët)

–  në ASEAN   (gri e errët)

Moto Kombëtare "ជាតិ សាសនា ព្រះមហាក្សត្រ " (Komb, Besim fetar, Mbret)
Himni Kombëtar "Nokor Reach"
(Mbretëria e Madhërishme)
Kryeqyteti Pnom Pen gjithashtu qyteti më i madh
Gjuha zyrtare Khmerisht
Krijimi
Mbretëria e Funanit
Mbretëria e Çenlas
Perandoria Khmere
Pavarësia
Marrëveshja e Parisit
Rivendosja e Monarkisë

68 - 550
550 - 706
802 - 1431
9 nëntor 1953 (nga Franca)

23 tetor 1991

24 shtator 1993
Anëtarësimi në OKB 14 Dhjetor 1955
Forma e qeverisjes Monarki Kushtetuese Parlamentare
Mbret Norodom Sihamoni
Kryeministër Hun Sen
Sipërfaqja
– totale
– % ujë
Vëndi i 88-të
181.035 km²
2,5
Popullsia (2014)
– totale
– dendësia
Vëndi i 65-të
15.458.332 banorë
81,8 banorë/km²
PBB (2015)
 PBB për banor
17,814 miliard dollarë
1.146 dollarë
Monedha Riela (KHR)
Zona kohore UTC+7
Prefiksi telefonik +855
Kodi i internetit .kh
Kodi ISO 3166-1 KH

Kamboxhia e njohur zyrtarisht si Mbretëria e Kamboxhias është një shtet që ndodhet në pjesën jugore të Gadishullit të Indokinës, në Azinë Juglindore. Ajo kufizohet në veriperëndim nga Tailanda, në verilindje nga Laosi, në lindje nga Vietnami dhe në jugperëndim nga Gjiri i Tajlandës.

Kamboxhia ka një popullsi prej më shumë se 15 milionë banorë. Feja zyrtare është Budizmi Theravada, e praktikuar nga rreth 95 për qind e popullsisë. Grupet minoritare të vendit përfshijnë vietnamezë, kinezë, Kamët, dhe 30 fise malësorësh. Kryeqyteti dhe qyteti më i madh është Pnom Peni, qendra politike, ekonomike dhe kulturore e Kamboxhias. Kamboxhia është një monarki kushtetuese me Norodom Sihamonin, një monark i zgjedhur nga Këshilli i Fronit Mbretëror, si kreu i shtetit. Kreu i qeverisë është Hun Sen, i cili është aktualisht lideri jo-mbretëror me kohën më të gjatë në pushtet në Azinë Jug-Lindore dhe e ka sunduar Kamboxhian për mbi 25 vjet.

Në vitin 802 Jayavarman II e shpalli veten mbret, duke bashkuar princët ndërluftues Khmer dhe Çenla nën emrin "Kambuja". Kjo shënoi fillimin e Perandorisë Khmere cila lulëzoi për më shumë se 600 vjet, duke lejuar mbretër të njëpasnjëshme të kontrollonin dhe të ushtronin ndikim mbi shumë nga Azia Juglindore dhe të grumbullonin pushtet të madh dhe pasuri. Mbretëria e indianizuar ndërtoi tempuj monumentalë përfshirë Angkor Wat, tani një vend i Trashëgimisë Botërore, dhe lehtësoi përhapjen fillimisht të hinduizmit, dhe më vonë budizmit për pjesën më të madhe të Azisë Juglindore. Pas rënies së Angkorit tek Ayutthaya në shekullin e 15-të, Kamboxhia e reduktuar dhe e dobësuar u bë më pas shtet vasal i fqinjëve të saj. Në vitin 1863 Kamboxhia u bë një protektorat i Francës i cili dyfishoi madhësinë e vendit duke rimarrë veriun dhe perëndimin nga Tajlanda.

Artikulli kryesor : Historia

Politika[redakto | redakto tekstin burimor]

Artikulli kryesor : Sistemi shtetror

Njësit administrative[redakto | redakto tekstin burimor]

Artikulli kryesor : Njësit administrative

Gjeografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Artikulli kryesor : Gjeografia

Ekonomia[redakto | redakto tekstin burimor]

Artikulli kryesor : Ekonomia

Demografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Artikulli kryesor : Demografia

Kultura[redakto | redakto tekstin burimor]

Artikulli kryesor : Kultura
Telekomunikacioni
Transporti
Ushtria
Turizmi

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]

 Commons: Kamboxhia – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale
 Commons: Kamboxhia – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale





Shih edhe[redakto | redakto tekstin burimor]