Muzeu Västerbottens

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Muzeu Västerbottens në mars 2014

Muzeu Västerbottens në zonën Gammlia të Umeå është një muze regjional me përgjegjësi për historinë kulturore të qarkut Västerbotten. Muzeu gjithashtu përfshinë muzeun e hapur Gammlia, një ekspozitë skijimi (më parë Muzeu Suedez i Skijimit), një ekspozitë Peshkimi dhe Detarie (më parë Muzeu i Peshkimit dhe Detarisë), arkivin e lëvizjes popullore të qarkut Västerbotten dhe një numër të kampeve të popullit Sami. Muzeu punon në të gjithë qarkun Västerbotten , përveq tjerash me një numër aktivitetesh, të fokusuara kryesisht në fushën e arkeologjisë. Muzeu prodhon revistën tremujore Västerbotten për asociacionin e qarkut Västerbotten.

Muzeu i hapur me kampet Sami[redakto | redakto tekstin burimor]

Festimet e mesit të verës në muzeun e hapur

Gammlia është një muze i hapurqë është i përfshirë në muzeun Västerbottens. Muzeu i hapur ka një koleksion të ndërtesave historike dhe oragnizon aktivitete që tregojnë se si Västerbotten është dukur gjatë kohëve të ndryshme të historisë.[1] Ndërtesat që mund të shihen në Gammlia janë sjellur nga pjesë të ndryshme të qarkut; përfshirë një kishë , një çiflig, një mulli ere, një shtëpi ferme të shekullit 18-të, një shkollë, një dyqan farkëtimi dhe një numër kampesh të popullit Sami.[1] Gjatë verës racat vendore Suedeze të kuajve, lopëve, deleve, derrave dhe pulave shfaqen në muzeun e hapur. Në mesin e aktiviteteve ditore janë nxjerrja e gjalpës, gatimi i bukës tunnbröd dhe artizanate të ndryshme. Fermat janë të hapura nga mesi i qershorit deri në fund të gushtit, dhe gjatë përvjetorit të tregut të Krishtlindjeve. Hapësira e jashtme është gjithmonë e hapur për vizitorë.

Emri Gammlia është bazuar në Gamli, që ishte hyrja fituese në konkursin e emrave që shoqëria historike ka organizuar së bashku me formimin e Gammlias. Gamli është parafrazë e fjalëve "den gamla liden" ("shpati i vjetër").[2]

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

Shoqëria Antikuare e Qarkut Västerbotten mori një vendim në janar të vitit 1886 që "si një dhomë ruajtje e antikiteteve duhet të themelohet një muze në Umeå." Ai fillimisht u vendos në pronën Ullbergska ku në tani është blloku Thor në Storgatan. Koleksioni i objekteve të departamentit të Jugut u shkatërrua plotësisht nga zjarri i madh që goditi qytetitn më 25 qershor, 1888, kur pjesa më e madhe e qytetit u shkatërrua.[3]

Në vitin 1901, institucioni u rivendos në shkollën e re të ndërtuar. Për shkak të rritjes së madhësisë së koleksionit, muzeu u zhvendos në magazinën e madhe afër portit të qytetit në vitin 1911. Që nga fillimi shoqëria historike lokale, që u formua në vitin 1919, ka punuar për themelimin e një ndërtese të muzeut në zonën Gammlia. Ndërtesa u përfundua në vitin 1939.[4][5]

Ndërmjet viteve 1921 dhe 1990, ndërtesa të tjera të vjetra nga qarku Västerbotten u zhvendosën në këtë hapësirë. Plani origjinal ishte që të sillej një fermë nga pjesa veriore e qarkut dhe një nga pjesa jugore, por për shkak të kostos së lartë u vendos që në vend të kësaj të bëhej një kombinim ndërtesash nga veriu dhe jugu në një fermë të vetmë.[1]

Në vitin 1928, një muze skijimi u inaugurua në një kullë kërcimi për skijim në zonën e rekreacionit FiskartorpetNorra DjurgårdenStokholm. Në vitin 1963, koleksionet megjithatë u vendosën në Muzeun Suedez të Skijimit në Umeå.[6] Një nga artefaktet e muzeut është edhe skija më e vjetër e botës.[7]

Ndërtesa kryesore e muzeut Västerbottens është projektuar nga arkitekti Bengt Romare dhe u ndërtua në vitin 1943.[1]

Që atëherë, muzeu është zgjeruar disa herë dhe zgjerimi më i madh u bë i mundur në vitin 1981,ku u vendos muzeu i artit bashkëkohor të Universitetit Umeå .[1] Në vitin 2012, Bildmuseet zhvendos në një ndërtesë të re në Kampin e Arteve Umeå dhe muzeu Västerbottens u zgjerua përsëri me përmasat e mëparshme.

Logo e muzeut përbëhet nga një riprodhim i lidhjes se bronzit që nga varret njëmijë vjeçare të popullit Sami, afër lumit Vindel.[8]

Shënime[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ a b c d e "Att flytta historien". Tidskriften Västerbotten 95-3. 
  2. ^ "Den gamla liden blir Gammlia". Västerbottens museum. Marrë më 3 February 2011. .
  3. ^ Lars-Erik Edlund, ed. (1996). Norrländsk uppslagsbok: ett uppslagsverk på vetenskaplig grund om den norrländska regionen. Band 4 (në Swedish). Umeå: Norrlands universitetsförlag. p. 342. ISBN 91-972484-2-8. 
  4. ^ "Västerbottens museums förhistoria". Västerbottens museum. Marrë më 9 December 2013. 
  5. ^ "Ett nytt museum". Västerbottens museum. Marrë më 9 December 2013. 
  6. ^ "Svenska Skidmuseet – historik". Västerbottens museum. Marrë më 7 April 2014. 
  7. ^ 2014 Capital of Culture: highlights of Umeå, Sweden, The Telegraph, retrieved 6 May 2014
  8. ^ Verksamhetsberättelse 2009 (pdf), Västerbottens museum, marrë më 28 March 2014 

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]