Adil Çarçani

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Adil Çarçani
Adil Çarçaniii.jpg
Kryeminstër i Shqipërise
18 dhjetor, 1981 – 22 shkurt, 1991
Paraardhësi: Mehmet Shehu
Pasardhësi: Fatos Nano
Zëvendëskryeministër
27 dhjetor, 1965 – 18 djetor, 1981
Paraardhësi: -
Pasardhësi: Manush Myftiu
Ministër i Industrisë
5 mars, 1951 – 31 korrik, 1953
Paraardhësi: Rita Marko
Pasardhësi: Spiro Koleka min. i Industrisë dhe Ndërtimit
21 qershor, 1955 (nga 25 dhjetori, vetëm i Minierave dhe Gjeologjisë) – 28 dhjetor, 1965
Paraardhësi: Koço Theodhosi
Pasardhësi: Zenel Hamiti
Të dhënat personale
Lindi më: 15 maj, 1922
Lindi në: Fushë-Bardhë, Principata e Shqipërisë
Vdiq më: 13 tetor, 1997
Vdiq në: Tiranë, Shqiperi
Kombësia: Shqiptare
Profesioni: Politikan,
Partia politike: PPSH


Adil Çarçani (Fushë–Bardhë, 5 maj 1922 - 13 tetor 1997) ka qenë politikan shqiptar në kohën e regjimit komunist. Deputet nga 1950 e deri më 1991, anëtar i Byrosë Politike nga 1961 deri më 1991 pas vdekjes së Mehmet Shehut u emërua kryeministër i Shqipërisë. Çarçani përfshihet në listën e përpiluar nga Instituti i Studimit të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit, që përmbledh pjesëmarrësit që kanë përgjegjësi direkte për krimet e Partisë Komuniste Shqiptare dhe të Ushtrisë Nacionalçlirimtare, duke qene, sipas ligjit nr. 41, anëtarë të strukturave politike dhe ushtarake “që kanë inspiruar, organizuar, urdhëruar, ekzekutuar ose ndihmuar forcat partizane në vepra kriminale”.[1]

Biografia[redakto | redakto tekstin burimor]

U lind më 1922 në Fushë-Bardhë të Gjirokastrës, i biri i Hakiut dhe i Sadries.[2] Arsimin fillor e kreu në fshatin e lindjes, më 1939 - 1941 ndoqi arsimin e mesëm duke e nisur në Gjirokastër, vazhduar në Shkodër dhe përfunduar në Tiranë.

Në janar - qershor 1942 qe kontrollor i kolive postare në Drejtorinë e Përgjithshme të Postë-Telegraf-Telefnoave. Në korrik të po atij viti u anëtarësua në Partinë Komuniste. Po atë vit u përjashtua për disa ditë nga partia, pse ishte vonuar në lejen që i kishin dhënë.

Në shkurt - gusht 1943 qe zëvendëskomisar i çetës "Çerçiz Topulli" të Gjirokastrës, më pas nga gushti deri në janarin e 1944 qe zëvendëskomisar i batalionit "Baba Abaz" në Zonën e Parë Operative Vlorë - Gjirokastër. Në janar - mars 1944 qe përgjegjës politik i brigadës së 6-të komuniste, më pas nga marsi deri në nëntor qe zëvendëskomisar i brigadës së 7-të. Nga nëntori deri në prill të 1945 qe komisar i divizionit 4.

Më 1945 - 1947 shërbeu si komisar politik në Komitetin Qarkor të PK-së në Durrës. Më 1947 u zhvendos me të njëjtën detyrë në Shkodër, por më pas në atë vit e deri më 1948 qe ndihmësministër i Tregtisë. Më 1948 - 1949 qe shef në Drejtorinë e Prapavijave në Ministrinë e Mbrojtjes Popullore. Më 1949 - 1951 qe sekretar i përgjithshëm i qeverisë. Më 1951 - 1959 ministër i Industrisë dhe Minierave dhe më pas deri më 1965, ministër i Industrisë dhe Gjeologjisë. Më 1966 - 1982 qe zëvendëskryeministër, pas vdekjes së Shehut u caktua kryeministër deri më 1991.

Në fund të 1991 u arrestua dhe u dënua për shpërdorim detyre. U mbyll në shtëpi për shkak të gjendjes së rënduar shëndetësore. Më 2 korrik 1994 Gjykata e Tiranës e dënoi me 5 vjet burg, shlyerjen e një shume financiare me akuzën e shkeljes së shtetasve në bashkëpunim. Pas lirimit u arrestua përsëri, këtë herë me akuzën për genocid. Me hapjen e burgjeve, më 13 mars 1997 duke qenë mbi 60 vjeç, përfitoi nga amnistia. Vdiq në Tiranë pas shtatë muajve.[3]

Referencat[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Gazeta Standard (29 November 2014). "Lufta e Dytë Botërore në Shqipëri, E papublikuar/ Arkivi i Shtetit, 260 emrat që “rrëfyen” ekzekutimet në ushtrinë partizane". Marrë më 22 May 2018. 
  2. ^ Imaj, Afrim (21 janar 2009). "Gjyqi i Ramiz Alisë dhe byroistëve: ja pse u dënuan liderët komunistë: zbardhet dosja e procesit të bujshëm të fillimviteve '90". zemrashqiptare.net. Panorama. - Nr. 2363. pp. 18–19. 
  3. ^ Dervishi, Kastriot (2012). Kryeministrat dhe ministrat e shtetit shqiptar në 100 vjet. Tiranë: 55. pp. 100–101. ISBN 9789994356225.