Mehmet Shehu

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Mehmet Shehu
Mehmet Shehu.jpg
Kryetar i Këshillit të Ministrave
20 korrik 1954 – 18 dhjetor 1981
Paraardhësi: Enver Hoxha
Pasardhësi: Adil Çarçani
Ministër i Punëve të Brendshme
1 tetor 1948 – 23 korrik 1954
Paraardhësi: Koçi Xoxe
Pasardhësi: Kadri Hazbiu
Ministër i Mbrojtjes
28 tetor 1974 – 26 prill 1980
Paraardhësi: Beqir Balluku
Pasardhësi: K. Hazbiu
Zv.Kryetar i Këshillit të Ministrave
24 korrik 1953 – 23 korrik 1954
Paraardhësi: K. Xoxe
Pasardhësi: Hysni Kapo
Të dhënat personale
Lindi më: 10 janar 1913
Lindi në: Çorrush, Shqipëria e Pavarur
Vdiq më: 18 dhjetor 1981 (vetëvrarë)
Vdiq në: Tiranë, Republika Popullore e Shqipërisë
Kombësia: Shqiptare
Profesioni: Ushtarak, politikan
Partia politike: Partia e Punës e Shqipërisë
Fëmijë Bashkimi, Skënderi, Vladimiri
Feja: Ateist


Mehmet Shehu (Çorrush, 10 janar 1913 - Tiranë, 18 dhjetor 1981) qe pjesë e vullnetarëve shqiptarë në Luftën e Spanjës me bindje komuniste, komandant i Brigadës së I Sulmuese, min. i Brendshëm, i Mbrojtjes dhe kryeministër i Republikës Popullore të Shqipërisë.

Jeta[redakto | redakto tekstin burimor]

Lindi më 10 janar të vitit 1913 në fshatin ÇorrushMallakastrës, i biri i Sheh Ismailit (v. 1944), i cili ishte sheh i teqes së Çorrushit dhe Sulltana Alikaj (v. 1972) nga Shkoza e SevasteritVlorës. Mehmeti ishte i pari ndër katër vëllezërit[1]. I ati kishte qenë pjesëmarrës në lëvizjen e Haxhi Qamilit[2] dhe shpëtoi nga dënimet me vdekje që ndërmori Esad pashë Toptani prej ndërhyrjes së Sami bej Vrionit[3].

Mehmet Shehu (majtas poshtë) me Petro Marko, Skënder Luarasi, Iliaz Pashaj e Ermush Myftari

Nis Shkollën Teknike në Tiranë, të cilën e kreu më 1932. U regjistrua në Shkollën e Oficerëve në kryeqytet, por nuk u pranua për shkak të moshës. Më 1934 nis punë në fermën e Shkollës Teknike, me ndërhyrjen e miqve të familjes i mundësohet një bursë ushtarake për në Kolegjin e Napolit. Kthehet në atdhe dhe për shkaqe kundërshtie ndaj regjimit të Zogut, burgoset 2-3 muaj në Tiranë. Me daljen nga burgu, punon në fermën e Shkollës Teknike si traktorist. Ndjek Shkollën e Plotësimit të Oficerëve, ku titullohet 1937.

Në dhjetor 1937 shkon në Spanjë përmes Francës me ndërlidhje nga Llazar Fundo, ku merr pjesë në brigadën e XII ndërkombëtare e quajtur Garibaldi në nder të heroit italian, e cila ishte e përbëre nga vullnetarë nga shumë vënde të botës, ai komandonte batalionin e IV të saj. Në fund të dhjetorit pranohet në Partinë Komuniste me rekomandim të po Zai Fundos.

Në shkurtin e 1939 pas çmobilizimit të vullnetarëve të huaj kthehet në Francë dhe e internojnë në Cyprien, Gurs e Vernet. Në Gurs qëndroi për 70 ditë. Pasi u pushtua Franca prej Gjermanisë, një komision italo-gjerman që merrej me riatdhesimin e vullnetarëve. Mbahet ndër burgjet e Italisë për dy muaj. Kërkon të kthehet në Shqipëri në gusht 1942, burgoset në Durrës dhe lirohet me ndërmjetësinë e Qazim Koculit dhe Ferid bej Vokopolës. Në Vlorë del në ilegalitet dhe bashkohet me Hysni Kapon[4], caktohet sekretar organizativ i Qarkut të Vlorës.

Gjatë Luftës Nacional-Çlirimtare ka kryer një numër detyrash të rëndësishme:

Mbas çlirimit të Shqipërisë dërgohet për studime në Bashkimin Sovjetik. Në periudhën 1945-1946 studion në Akademinë Ushtarake "Voroshillov" në Moskë. Mbas përfundimit të studimeve kthehet në Shqipëri ku në vitin 1947 emërohet Shef i Shtabit të Përgjithshëm. Në periudhën 1948-1954 kryen njëkohësisht detyrën e zëvendëskryeministrit dhe atë të ministrit të Punëve të Brendshme. Nga viti 1954 deri në vitin 1981 është Kryeministër (Kryetari i Qeverisë). Ishte ndër të vetmit nxënës prej atyre që kishin qenë në Shkollën Teknike të Fultz-it që nuk ishte ekzekutuar[5].

Që nga viti 1948 deri 1981 ishte anëtar i Byrosë Politike. Fliste 5 gjuhë të huaja: anglisht, frëngjisht, italisht, spanjisht dhe rusisht. Versioni zyrtar i kohës tregon se kreu vetëvrasje në Tiranë18 dhjetor 1981. Nga rrethanat e ngjarjes së vdekjes së Mehmet Shehut ngjallet dyshimi se ai mund të jetë vrarë, e përcjellur kjo edhe sipas një shkrimi mbi Llambi Ziçishtin, anëtar e ekipit të mjekëve që shkoi tek shtëpia e ish-kryeministrit për të konfirmuar shkaqet e vdekjes[6].

Krimet e luftës dhe kundër njerëzimit[redakto | redakto tekstin burimor]

Pas betejës së Selenicës mes çetave nacionaliste të prira nga Isuf Luzaj dhe çetës "Plakë" nga Neki Ymeraj, Shehu mori një pjesë të robërve me gjithë nënkolonelin, që e kishte pasur shok shkolle në Itali. I pushkatoi pa gjyq 83 robërit italian, bashkë me nënkolonel, natën e 2-3 prillit 1943 në luginën e Romsit, Mallakastër.

Më 30 nëntor 1943 me urdhër të Dushan Mugoshës, në krye të 1,000 partizanëve sulmoi Dukatin, duke kombinuar mësymjen me trupat e Hysni Kapos nga Tërbaçi. Beteja zgjati 14 orë, u vranë 8 dhe u plagosën 10 nga dukatasit, ndërsa nga komunistët 15 të vrarë, 4 robër, ndërmjet të cilëve edhe një italian i batalionit "Antonio Gramshi" që luftonin përkrah komunistëve[7].

Shih edhe[redakto | redakto tekstin burimor]

Lista e vullnetarëve shqiptarë në luftën qytetare të Spanjës

Burime[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Kaloçi D., Akt-akuza : Mehmet Shehu e falsifikoi historinë e jetës së tij, Gazeta Shqiptare. - p. 2436, 21 mars, 2003, p. 12 - 13.
  2. ^ Greca D., Babai i Mehmet Shehut, fanatik mysliman, kundër Shqipërisë, Shqiptarja.com, 27 gusht, 2013.
  3. ^ Këlcyra A., Shkrime për historinë e Shqipërisë, hulumtuar ndër arkiva prej Tanush Frashërit, Tiranë: Onufri, 2012, fq. 56. ISBN 978-99956-87-81-6
  4. ^ Imaj A., Mehmet Shehu: Autobiografia e 1951, Panorama, 4 janar, 2016.
  5. ^ Dervishi K., Sigurimi i Shtetit 1944-1991: Historia e policisë politike të regjimit komunist, Tiranë: Shtëpia Botuese "55", 2012, fq. 47.
  6. ^ Prifti N., Vdekje me pushkatim, për një fjalë goje e Ministrit të Shëndetësisë, telegraf.al, 9 shkurt 2016.
  7. ^ Butka U., Mehmet Shehu, krime kundër njerëzimit, Almanak nr. 2, Tiranë: Instituti i Studimit të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit, fq. 247.