Kentaki

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Kentucky
Komonuelthi i Kentucky
Nickname(s): 
The Bluegrass State
Motot: 
United we stand, divided we fall
Deo gratiam habeamus
(Le t'i jemi mirënjohës Zotit)
Himni: My Old Kentucky Home
Harta e Shteteve të Bashkuara me Kentucky të theksuar
Harta e Shteteve të Bashkuara me Kentucky të theksuar
VendiShtetet e Bashkuara
Para shtetësisëPjesë e Virxhinias (Distrikti i Kentucky)
U pranua në Bashkim1 qershor 1792 (15-të)
KryeqytetiFrankfort
Qyteti më i madhLouisville
Metroja më e madhe dhe zonat urbaneLouisville
Qeveria
 • GuvernatoriAndy Beshear (D)
 • Lieutenant GovernorJacqueline Coleman (D)
LegjislaturaAsambleja e Përgjithshme e Kentucky
 • Upper houseSenati
 • Lower houseDhoma e Përfaqësuesve
JudiciaryGjykata e Lartë e Kentucky
Senatorët amerikanMitch McConnell (R)
Rand Paul (R)
Delegacioni i Dhomës së Përfaqësuesve të SHBA5 Republikanë
1 Demokrat (lista)
Sipërfaqja
 • Gjithsej40.408 sq mi (104.656 km2)
 • Sipërfaqe tokësore39.486 sq mi (102.269 km2)
 • Sipërfaqe ujore921 sq mi (2.387 km2)  2.2%
Area rank37th
Dimensions
 • Gjatësia397 mi (640 km)
 • Gjerësia187 mi (302 km)
Lartësia mbidetare
750 ft (230 m)
Highest elevation4.145 ft (1.265 m)
Lowest elevation250 ft (78 m)
Popullsia
 (2020)
 • Gjithsej4.509.342[2]
 • Rank26th
 • Dendësia110/sq mi (42,5/km2)
 • Dendësia rank23-të
 • Të ardhurat mesatare shtëpiake
$52.295[3]
 • Income rank
44-të
Emri i banorëveKentuckian
Gjuha
 • Gjuha zyrtareAnglisht[4]
Zona kohores
gjysma lindoreUTC−05:00 (Lindore)
 • Verës (DST)UTC−04:00 (EDT)
gjysma perëndimoreUTC−06:00 (Qendrore)
 • Verës (DST)UTC−05:00 (CDT)
Shkurtesa USPS
KY
Kodi ISO 3166US-KY
Shkurtesa tradicionaleKy
Latitude36° 30′ N to 39° 09′ N
Longitude81° 58′ W to 89° 34′ W
Faqja zyrtarekentucky.gov

Kentucky (shqiptohet Kentaki), zyrtarisht Komonuelthi i Kentucky, është një nga 50 shtetet e Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Kentucky është një nga katër shtetet në SHBA që konstituohen si komonuelth (të tjerët janë Virginia, Pensilvania, dhe Massachusetts). Kentaki kufizohet me shtatë shtete, nga Virxhinia Perëndimore dhe Virxhinia në lindje, Tenesi në jug, Mizuri në perëndim dhe Illinois, Indiana dhe Ohajo në veri. Kryeqyteti i tij është Frankforti, dhe dy qytetet më të mëdha janë Louisville dhe Lexington. Popullsia e shtetit në vitin 2020 ishte afërsisht 4.5 milionë.

Kentaki u pranua në Bashkim si shteti i 15-të më 1 qershor 1792, duke u ndarë nga Virxhinia.[5] Kentucky është shteti i 26-të më i populluar i 50 Shteteve të Bashkuara. Kentaki është i njohur si "Bluegrass State" (Shteti i barit blu), një pseudonim bazuar në "bluegrass", një lloj bari që gjendet në shumë prej kullotave të tij për shkak të tokës pjellore.[6] Historikisht, ajo ishte e njohur për kushte të shkëlqyera bujqësore për këtë arsye dhe zhvillimin e plantacioneve të mëdha të duhanit të ngjashme me ato në Virxhinia dhe Karolinën e Veriut në pjesët qendrore dhe perëndimore të shtetit me përdorimin e punës së skllavëruar gjatë periudhës Antebellum Jugore dhe Luftës Civile. Kentaki renditet i 5-ti në nivel kombëtar në kultivimin e dhive, i 8-ti në prodhimin e gjedhit të viçit[7] dhe i 14-ti në prodhimin e misrit.[8] Kentaki ka qenë gjithashtu një qendër kryesore e vjetër e industrisë së duhanit. Sot, ekonomia e Kentakit është zgjeruar në rëndësi në sektorët jo-bujqësor, duke përfshirë prodhimin e automjeteve, prodhimin e karburantit të energjisë dhe objektet mjekësore. Shteti renditet i 4-ti në mesin e shteteve të SHBA-së për nga numri i automobilave dhe kamionëve të montuar.

Gjeografia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Demografia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Ekonomia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Kultura[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Historia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Referime[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ a b "Elevations and Distances in the United States" (në anglisht). United States Geological Survey. 2001. Arkivuar nga origjinali më 15 tetor 2011. Marrë më 21 tetor 2011.
  2. ^ "2020 Census Apportionment Results". census.gov (në anglisht). Zyra e Regjistrimit të Shteteve të Bashkuara. Arkivuar nga origjinali më 26 prill 2021. Marrë më 26 prill 2021.
  3. ^ "Median Annual Household Income". The Henry J. Kaiser Family Foundation (në anglisht). Marrë më 14 maj 2019.
  4. ^ "Kentucky State Symbols" (në anglisht). Kentucky Department for Libraries and Archives. Arkivuar nga origjinali më 3 korrik 2007. Marrë më 29 nëntor 2006.
  5. ^ "How Kentucky Became a State". Puerto Rico 51st (në anglisht). 8 gusht 2014. Marrë më 21 shkurt 2020.
  6. ^ "The Bluegrass State | State Symbols USA". statesymbolsusa.org (në anglisht). Marrë më 19 mars 2020.
  7. ^ "2007 Rankings of States and Counties" (në anglisht). bamabeef.org. Arkivuar nga origjinali më 4 maj 2006. Marrë më 1 maj 2007.
  8. ^ "Corn Production Detective" (PDF) (në anglisht). National Council on Economic Education. Arkivuar nga origjinali (PDF) më 5 qershor 2007. Marrë më 3 maj 2007.