Jump to content

Japigët

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Kolonitë ilire në pjesën jugore të Gadishullit Apenin në shekullin VI p.e.s.
Fiset ilire
Albanët Autariatët
Arbët Ardianët
Atintanët Dalmatët
Dardanët Dasaretët
Daorsët Enkelejtë
Eordejët Japigët
Japodët Kaonët
Labeatët Mesapët
Molosët Paionët
Parathinët Penestët
Pirustët Taulantët
Thesprorët Shqiptarët

Japigët ose iapyges kanë qenë një fis antik ilir, i shpërngulur nga Gadishulli Ballkanik në pjesën jugore të Gadishullit Apenin (sot Italia Jugore) rreth fillimit të mijëvejeçarit të fundit të p.e.r. Ata fillimisht ishin vendosur në Gadishullin e Garganos, pastaj në Pulia (Kalabria antike) dhe për tu vendosur përfundimisht në jug të saj, në hyrjen e Ngushticës së Otrantos. Autorët antik emrin e japygëve e kanë përdorur si emërtim përmbledhës për një varg popullsish: mesapët, salentinët, kalabrët, peucetët (pericezët) dhe daunët, që banonin në Pulia. Shpesh emri i japigëve është ngatërruar me mesapët që u vendosën në këtë krahinë më vonë se japigët, por që shumë shpejt kaluan në epërsi ndaj tyre.

Monedha japige me portretin e Herkulit qyteti japig Oria

Iapyges apo edhe Iapygians sic njihen kjo popullsi protoindoeuropeane e cila pati banuar ne token e Italise Jugore (Apulia Pulia moderne) perpara se te asimiloheshin nga romaket.

Japigët kane nje prejardhe jo shume te qarte[1][2] por që me shume gjasa kanë ardhur nga Iliria.[3] Ata flisnin gjuhen mesape bashkë me mesapët dhe dy fiset tjera Daunët dhe Peucetët.[4]

  1. ^ Outline of Universal History, Volume 1 by George Park Fisher,2009,page 232,"... now Calabria, and in Apulia, there was another people, the Iapygians, whose origin is not certain, but who were not so far removed ..."
  2. ^ The student's atlas of classical geography, consisting of fiteen maps, constructed and engraved by Edward Weller ... and descriptive letterpress by Leonhard Schmitz ... With index. by Michigan Historical Reprint Series,2005,page 14,"... four classes. In the south-eastern peninsula we meet with the Iapygians, of unknown origin : Central Italy contained a great number of tribes, such ..."
  3. ^ Talbert, Richard J. A. Atlas of Classical History. Routledge, 1985, ISBN 0-415-03463-9, p. 85. "...from Illyrians, known as Iapyges, who settled first in the heel of Italy and then spread north..."
  4. ^ Peck, Harry Thurston. Harpers Dictionary of Classical Antiquities. New York: Harper and Brothers, 1898, "Apulia". "A district which included, in its widest signification, the whole of the southeast of Italy from the river Frento to the promontory Iapygium. In its narrower sense it was the country east of Samnium, on both sides of the Aufidus, the Daunia and Peucetia of the Greeks; the southeast part was called Calabria by the Romans. The Greeks gave the name of Daunia to the north part of the country from the Frento to the Aufidus, of Peucetia to the country from the Aufidus to Tarentum and Brundusium, and of Iapygia or Messapia to the whole of the remaining southern part; though they sometimes included under Iapygia all Apulia in its widest meaning. The country was very fertile, especially in the neighbourhood of Tarentum, and the mountains afforded excellent pasturage. The population was of a mixed nature: they were for the most part of Illyrian origin, and are said to have settled in the country under the guidance of Iapyx, Daunius, and Peucetius, three sons of an Illyrian king, Lycaon. Subsequently many towns were founded by Greek colonists. The Apulians joined the Samnites against the Romans, and became subject to the latter on the conquest of the Samnites."