Erseka

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Erseka
Erseka
Erseka is located in Shqipëria
Erseka
Erseka
Erseka (Shqipëria)
40°20′16″N 20°40′44″E / 40.3377778°N 20.6788889°E / 40.3377778; 20.6788889Koordinatat: 40°20′16″N 20°40′44″E / 40.3377778°N 20.6788889°E / 40.3377778; 20.6788889
Të dhënat baze
Shteti Shqipëria
Qarku Qarku i Korçës
Rrethi Rrethi i Kolonjës
Targat e automjeteve ER
Sipërfaqja 3 km²
Popullsia
Dendësia e popullsisë
9 966 banorë
3 322 ban/km²
Prefiksi telefonik +355 (0) 812
Faqja zyrtare
Politika
Partia udhëheqëse Partia Socialiste
Zona kohore
Zakonisht ZKEQ (UTC+1)
Në verë OVEQ (UTC+2)

Erseka është një qytetrrethin e Kolonjës me 3746 banorë sipas censusit te 2011. Qyteti ndodhet në juglindje të Shqipërisë i vendosur mbi Pllajën e Kolonjës e përballë Malit të Gramozit.

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

Erseka është krijuar rreth vitit 1768. Fillimisht qyteti ka pasur rreth 100 shtëpi banorë të ardhur nga fshatrat përreth dhe të vendosur buzë rrugës që lidhte Korçën me Leskovikun.

Gjeografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Erseka shtrihet në pjesën juglindore të Shqipërisë, ajo bën pjesë në krahinën malore juglindore të vendit. Erseka është kryeqendra e rrethitKolonjës. Ajo është pozicionuar në brendësi të PllajësKolonjës, e cila ka një lartësi prej rreth 1100 m. mbi nivelin e detit. Pllaja e Kolonjës është njësia fiziko-gjeografike më e rëndësishme për këtë zonë. Ajo gjendet në koordinatat gjeografike 20° 47' 03" në lindje, 27° 30" në perëndim, 40° 29' 30" në veri dhe 40° 05' 00" në jug. Në lindje të Ersekës ndodhet Mali i Gramozit me një lartësi prej 2523 m. mbi nivelin e detit, kurse në perëndim të saj ndodhet Mali i Radomit. Pragu i Qarrit e ndan këtë pllajë nga ajo e Korçës. Në jug të Ersekës shtrihet Malësia e Gërmenjit. Pllaja përshkohet nga një sërë përrenjsh, të cilët bashkohen në pellgun ujëmbledhës të lumit të Osumit. Përrenjtë më të mëdhenj janë Përroi i Starjes dhe Përroi i Taçit. Përrenjtë e tjerë më të vegjël kanë karaktere stinore në aktivitetin e tyre. Në këtë zonë jeton pjesa më e madhe e popullsisë ersekase. Lumi i Osumit rrjedh tërthor pllajës në pjesën perëndimore të saj. Në këtë pllajë gjendet dhe vendbanimi parahistorik i Ollmit të Qinamit, i cili ndodhet në majë e një kodre në afërsi të fshatit Qinam, si dhe shpella e Kamnikut. Mali i Gramozit shërben si kufi ndarës i kësaj zone me shtetin grek. Rrëzë malit janë vendosur një sërë fshatrash si Gjonçi, Taçi, Rehova, Kamnik, Starje, Kreshovë, Skorovot, Milec e Bezhanj.

Demografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Popullsia e qytetit shkon në rreth 10000 banorë sipas regjistrimit të nëntorit 2010 me një përbërje 50,8 % meshkuj dhe 49,2 % femra. Dendësia mesatare e qytetit është rreth 3200 banorë për km². Rreth 65 % e popullsisë i përkasin besimit mysliman, rreth 33% atij ortodoks dhe 2 % atij protestant. Emigrimi dhe ulja e nivelit të lindjeve janë ndër faktorët më kryesorë që popullsia në Ersekë në vitet pas hyrjes së demokracisë ka shkuar gjithnjë e në rënie.

Ekonomia[redakto | redakto tekstin burimor]

Erseka ka një ekonomi pak të zhvilluar ku më së shumti dallohet fabrika e bukës, ajo e miellit, fabrika e birrës (ALNED), fabrika e qumështit (M6A). Në Ersekë ushtrojnë aktivitetin e tyre prodhues një sërë shoqërish të vogla me karakter artizanal. Gjithashtu në Ersekë janë në funksionim të vazhdueshëm ndërmarrjet shtetërore Ndërmarrja Rruga-Ura dhe Ndërmarrja e Shërbimeve Pyjore. Në Ersekë ka filialin e tij dhe Fondacioni AGRINAS. Taçi Oil Intenational është një kompani që merret me tregtinë e naftës, pronari dhe drejtori i së cilës është biznesmeni kolonjar zoti Rezart Taçi. Nën pronësinë e tij është edhe stacioni televiziv Albanian Screen, dikur i quajtur ALSAT.

Tregu bujqësor zë një vend të rëndësishëm në ekonominë e qytetit të Ersekës. Ajo kryhet me qytetet kufitare Korçë, Leskovik, Përmet, por edhe me qytetet e mëdha si Tirana, Durrësi, apo dhe me zonat kufitare me Greqinë.

Politika[redakto | redakto tekstin burimor]

Partia Socialiste e Shqipërisë fitoi zgjedhjet vendore të vitit 2011 duke zgjedhur si kryetar të bashkisë zotin Ali Laho. Në zgjedhjet parlamentare të vitit 2005 të fituara nga Partia Demokratike në Kolonjë u zgjodhen si deputetë zoti Alfred Dalipi (PS) dhe Leonard Solis (PBDNJ). Kryetar i PD-së i degës së Ersekës është zoti Viktor Duro.

Kultura[redakto | redakto tekstin burimor]

Erseka është një qytet me tradita të madha kulturore. Ndër vite ka pasur shumë qytetarë kolonjarë, të cilët kanë kontribuar sukseshëm në fusha të ndryshme të artit dhe kulturës. Ndër më të njohurit kanë qenë Petro Nini Luarasi, Papa Kristo Negovani Sevasti Qiriazi, Parashqevi Qiriazi, Agim Qiriaqi, Dhori Qiriazi, Jani Vreto, Faik Konica, Sali Butka, Gani Butka, Mersin Prodani, dhe Zalo Prodani, Themistokli Gërmenji, Zylyftar Poda, Spiro Bellkameni, Hasan Zyko Kamberi, Shahin Kolonja, Naum Vangjel Cerja dhe këngëtari Xhemal Shaini.

Televizioni lokal Era TV vazhdon transmetimet e tij që nga viti 1999.

Personalitete të njohura[redakto | redakto tekstin burimor]

Sporti[redakto | redakto tekstin burimor]

Klubi Futbollistik Gramozi Ersekë (shkurt: KF Gramozi ) është skuadra e futbollit të qytetit. Klubi është themeluar ne vitin 1925. President i klubit të futbollit FK Gramozi është zoti Rezart Taçi. KF Gramozi ka marrë pjesë gati në të gjitha aktivitetet sportive në vend. Në sezonin 2007-2008 ka dalë kampion i kategorisë së dytë, duke fituar kështu për herë të parë të drejtën për të luajtur në kategorinë e parë. Gjatë sezonit 2008-2009 skuadra e futbollit të Ersekës edhe pse ishte debutuese ajo arrin një nga sukseset më të mira në historinë e saj. Forma e mirë sportive e futbollistëve të saj bëri që skuadra në përfundim të fazës së parë të kryesojë tabelën e klasifikimit. Në fund të kampionatit ajo renditet në vendin e katërt duke fituar njëkohësisht të drejtën për të luajtur një ndeshje shtesë me mbajtësen e vendit të 9-të të kategorise superiore. Ndeshja u luajt në Stadiumin Kombëtar "Qemal Stafa" në Tiranë. Ajo u fitua nga FK Gramozi me rezultatin 5:2 nën praninë e mëse 9000 tifozëve kolonjarë. Në sezonin futbollistik 2009-2010 FK Gramozi debutoi në nivelin më të lartë të futbollit shqiptar, në atë të kategorisë superiore.

Shiko edhe[redakto | redakto tekstin burimor]

Burimi i informacionit[redakto | redakto tekstin burimor]

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]