Qyteti pa reklama

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search

Qyteti pa reklama është një roman i shkruar nga Ismail Kadare më 1959 gjatë periudhës kur ishte me studime në Bashkimin Sovjetik. Kadare e filloi romanin në Tiranë dhe e vazhdoi në Moskë duke përdorur kaseta regjistruese.[1]

Përmbajtja[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Thelbi i romanit është karrierizmi.[1] Protagonisti i romanit është mësuesi i ri Gjon Kurti, i cili dërgohet në qytetin provincial N për të dhënë mësim, përkundër dëshirës së tij për të qëndruar në kryeqytet dhe për të pasur karrierë akademike. Aty njihet me kimistin Mentor Rada dhe poetin Eugjen Peri. Gjonit i duket vetja i dështuar. Thur një plan për tu bërë profesor i Akademisë në Tiranë.[1]

Fton miqtë e rinj Mentorin dhe Eugjenin të bashkëpunojnë në falsifikimin e një dokumenti. Plani i tij është që të shkruajë një tekst jofetar në dialektin toskë të cilin e flisnin shumica e anëtarëve të lartë të partisë komuniste dhe ta datojë në vitin 1387. Dokumenti duhej të ishte i pëlqyeshëm për Akademinë e Shkencave dhe të vërtetonte se vetëdija klasore u shfaq te toskët dhe jo te gegët.[1]

Gjoni merr përsipër shkrimin e kësaj letre, Mentori do përgatiste letrën dhe bojën, kurse poeti Eugjeni do të falsifikonte një fragment të një poezie të humbur të Andon Zako Çajupit e cila do të përforconte mesazhin e letrës se shqiptarët duhet të luftojnë kundër klasave shfrytëzuese.[1]

Kritikë[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Gjatë qëndrimit në Moskë kishte shkruar romanin "Qyteti pa reklama" duke sfiduar qëllimshëm rregullat e realizmit socialist. Për shkak të temës delikate të romanit, që bënte fjalë për studentë të shthurur e amoralë që arrijnë suksesin me anë të falsifikimeve, e që ishte në kundërshtim të plotë me realizmin socialist, romani mbeti pa u botuar.[2] Qyteti pa reklama është kritikë e fuqishme ndaj socializmit shqiptar.[3]

Referimet[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ a b c d e Peter Morgan (2011). Ismail Kadare: shkrimtari dhe diktatura, 1957-1990 (në anglisht). Tirana: Shtëpia botuese 55. fq. 54–55. ISBN 9789928106124.
  2. ^ Ndue Ukaj (27 maj 2016). "Ismail Kadare: Letërsia, identiteti dhe historia". Gazeta Ekspress. Arkivuar nga origjinali origjinali më 5 mars 2017. Marrë më 2017-09-15.
  3. ^ Morgan 2011, p. 60-61