Sulejman Naibi

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search

Sulejman Naibi (Ramazani) ishte një poet shqiptar i periudhës së hershme të epokës së bejtexhinjëve. Sulejman Naibi njohur edhe si Sulejman Ramazani jetoi dhe vdiq në Berat në vitin 1771, ishte poet shiptar dhe bashkëkohës i bejtexhiut të parë të njohur shqiptar Nezim Frakulla.

Për jetën e Naibit nuk kemi shumë njohuri, dihet se jetoi një pjesë të jetës së tij në Lindjen e Mesme, në Berat dhe në Elbasan nga e kish edhe gruan. Dihet se shkroi në mes tjerash një divan që gjindej gjer në vitin 1944Fier por që në atë kohë askush nuk u interesua të bëjë një kopje kështuqë sot, për fat të keq, ky dorëshkrim nuk dihet a egziston akoma gjëkundi.

Sot kemi njohuri vetëm për disa këngë me lirikë të prekshme nga dorëshkrime të tjera dhe ato të cilat kanë mbijetuar gojarisht si këngë popullore shqiptare (Mamudeja).

Është i njohur fakti se Naibi përdorte një shqipe mjaftë të pasur për kohën kur shkroi dhe i kritikonte ata që përdornin pa nevojë fjalë të huaja.[1][2]

Jeta[redakto | përpunoni burim]

Nuk dihet shumë nga jeta e tij. Ai ishte një bashkëkohës dhe ndoshta më pak i rëndësishëm për bejtexhiun tjetër Nezim Frakulla. Naibi ka lindur në Berat, Sanxhaku i Vlorës dhe pjesë e Vilajetit të JaninësPerandorisë Osmane. Naibi jetoi shumicën e jetës së tij në Berat dhe vdiq atje në 1771[2] ose 1772.[1][3] Ai ishte një Bektashi.

Poezi[redakto | përpunoni burim]

Disa nga veprat e tij u shkruan në Elbasan,ku me sa duket ai ishte i martuar atje.

Gjuha e Naibit është më e pastër dhe me fjalë më pak të huazuara orientale. Ajeti i tij ndikohet shumë nga tradita arabe. Ai ndoshta jetonte për disa kohë në Turqi apo Lindjen e Mesme.

Sulejman Naibi është autor i librit të poezisë në gjuhën shqipe, një dorëshkrim i cili mbijetoi në Fier deri në vitin 1944, por për fat të keq u humb. Vetëm disa prej poezive të tij kanë dalë në dorëshkrime të tjera ose që kanë mbijetuar me gojë në këngët popullore shqiptare, të tilla si Mahmudeja e stolisurë, të cilën kritiku shqiptar Koço Bihiku e quan "djegja e Dandy me dashuri" . Midis pak këtij vargu të tetë dhe dymbëdhjetë rreshtave, të cilat janë botuar, gjejmë tekste delikate të një saktësie të caktuar metrike. Naibi është poeti i parë musliman që i kushton vargje bukurisë së grave, pjesa më e madhe e poezive të tjera në traditën orientale që përbëhet nga burra për bukurinë e të rinjve.[1][2]

Shiko edhe[redakto | përpunoni burim]

Burimet[redakto | përpunoni burim]

  1. ^ a b c H. T. Norris (1993), Islam in the Balkans: Religion and Society Between Europe and the Arab World, Universiteti i Karolinës së Jugut Shtypi, faqe. 70, ISBN 9780872499775
  2. ^ a b c Robert Elsie (2013), A Biographical Dictionary of Albanian History, I.B. Tauris në bashkëpunim me Qendrën për Studime Shqiptare, faqe. 326, ISBN 9781780764313
  3. ^ Marcel Cornis-Pope, John Neubauer (2006), The Literary Cultures of East-Central Europe series: History of the Literary Cultures of East-Central Europe: Junctures and disjunctures in the 19th and 20th centuries, Comparative History of Literatures in European Languages, II, John Benjamins Publishing Company, faqe. 287, ISBN 978-9027234537