Komuna e Prishtinës

Komuna e Prishtinës

Град Приштина
Komuna e Prishtinës Град Приштина
Komunë
	Ndërtesa e Komunës së Prishtinës
	Flamuri Stema
	Harta e Kosovës me Prishtinën të ndriçuar
Shteti	Kosovë
Rajonet	Prishtina
Kryeqyteti	Prishtina
Qeverisja
• Kryetar komune	Përparim Rama (LDK)
Sipërfaqja
• Total	523,13 km2 (20,198 sq mi)
Popullsia (2011)
• Komuna	198.897
Zona kohore	UTC+1 (CET)
• Verë (DST)	UTC+2 (CEST)
Kodi postar	10000
Prefiksi telefonik	+383 (0)38
Kodi Targave	01
Faqja zyrtare	kk.rks-gov.net/prishtine

Ky artikull merret me Komunën e Prishtinës. Për qytetin e Prishtinës ose Rajonin e Prishtinës shiko në faqen përkatëse.

Komuna e Prishtinës (serbisht Град Приштина Grad Priština) është komuna më e madhe në Kosovë duke qenë se Prishtina është kryeqendra dhe qyteti më i madh i Republikës së Kosovës. Qyteti është selia e komunës dhe kryeqendra e Rajonit (Qarkut) të Prishtinës.

Përmbledhje

Komuna e Prishtinës është një nga qendrat më të rëndësishme urbane dhe administrative në Kosovë, duke përfshirë kryeqytetin dhe një numër të madh vendbanimesh përreth. Ajo ka një sipërfaqe të konsiderueshme dhe një popullsi që rritet vazhdimisht, duke e bërë një nga zonat më të dendura të vendit. Brenda kufijve të saj gjenden institucionet kryesore shtetërore, universitare dhe kulturore, që e bëjnë Prishtinën jo vetëm qendër politike, por edhe një hapësirë ku përqendrohen aktivitetet arsimore, shkencore dhe artistike. Komuna është e njohur për zhvillimin e shpejtë urban, i cili ka sjellë sfida të dukshme në menaxhimin e infrastrukturës, transportit publik, mbrojtjes së mjedisit dhe ruajtjes së trashëgimisë kulturore. Përveç rolit të saj administrativ, Prishtina është një qendër e gjallë e jetës sociale, ku zhvillohen festivale ndërkombëtare, ekspozita, koncerte dhe ngjarje sportive, duke e bërë një pikë takimi për komunitete të ndryshme. Komuna ka një rëndësi të veçantë edhe në aspektin ekonomik, pasi është një nyje tregtare dhe financiare ku operojnë kompani vendore dhe ndërkombëtare, duke e lidhur Kosovën me rrjetet më të gjera rajonale dhe globale. Në të njëjtën kohë, ajo mbetet një hapësirë ku bashkëjetojnë tradita dhe moderniteti, duke reflektuar dinamizmin e shoqërisë kosovare.

Historia

Historia e Komunës së Prishtinës lidhet ngushtë me zhvillimet e kryeqytetit, i cili ka qenë një qendër e rëndësishme që nga periudha antike. Në territorin e saj gjenden gjurmë të vendbanimeve ilire dhe romake, si dhe mbetje të qytetit të lashtë Ulpiana, që dëshmojnë për rolin e hershëm të kësaj zone si nyje ekonomike dhe kulturore. Gjatë mesjetës, Prishtina u shndërrua në një qendër tregtare të njohur, ku zhvillohej panairi i madh i Prishtinës, i cili tërhiqte tregtarë nga rajoni dhe më gjerë. Në periudhën osmane, qyteti u konsolidua si një qendër administrative dhe fetare, duke u pasuruar me xhami, hamame dhe objekte të tjera karakteristike të arkitekturës së kohës. Në shekullin XX, Prishtina mori një rol të veçantë si qendër arsimore dhe kulturore, veçanërisht pas themelimit të Universitetit të Prishtinës në vitin 1970, që u bë një pikë referimi për zhvillimin e arsimit të lartë në gjuhën shqipe. Pas viteve ’90 dhe periudhës së konfliktit, komuna u bë qendra kryesore e organizimit politik dhe administrativ të Kosovës, duke u shndërruar në kryeqytetin e saj de facto dhe më pas de jure. Sot, historia e saj pasqyron një rrugëtim të gjatë nga qytet i lashtë në metropol modern, duke mbartur elemente të trashëgimisë kulturore dhe historike që e bëjnë një hapësirë me identitet të veçantë.

Demografia

Komuna e Prishtinës është njësia më e populluar në Kosovë dhe përfshin kryeqytetin bashkë me zonat përreth. Sipas të dhënave të fundit të Agjencisë së Statistikave të Kosovës nga regjistrimi i vitit 2024, komuna ka mbi gjysmë milioni banorë, duke e bërë një nga qendrat më të dendura të vendit. Popullsia është e shpërndarë kryesisht në zonën urbane të Prishtinës, ku dendësia arrin mbi 240 banorë për kilometër katror, ndërsa në zonat periferike dendësia është dukshëm më e ulët, rreth 120 banorë për kilometër katror.

Komuna (bashkia) e Prishtinës ka një popullsi prej 233.105 banorësh sipas regjistrimit të popullsisë të vitit 2012 dhe vlerësimeve të vitit 2014.

Rënditja	Emri	Nr.i banorëve	Meshkuj	Femra	Shqiptar	Serb	Turq	Boshnjak	Rom	Ashkali	Goran	Të tjerë.
Gjithsej	Zona Urbane	164,296	81,734	82,562	160,708	96	2,095	390	39	557	1	334
Gjithsej	Zona Rurale	34,601	17,627	16,974	34,142	334	61	10	17	0	6	31
Gjithsej	Komuna e Prishtinës	198,897	99,361	99,536	194,850	430	2156	400	56	557	7	365

Vendbanimet

Komuna e Prishtinës përbëhet nga 43 vendbanime mes tyre qyteti kryesor i Kosovës Prishtina. Vendbanimet e Komunës së Prishtinës janë:

Rënditja	Emri	Nr.i banorëve	Meshkuj	Femra	Shqiptar	Serb	Turq	Boshnjak	Rom	Ashkali	Goran	Të tjerë.
1	Prishtina	145,680	72,037	73,112	141,307	92	2,052	366	39	557	1	204
2	Matiçan	13,876	6,990	6,864	13,782	3	42	21	0	0	0	1
3	Hajvali	7,391	3,786	3,605	7,339	6	25	3	0	0	0	16
4	Çagllavicë	4,233	2,172	2,061	4,166	41	35	2	17	0	0	5
5	Kolovicë	2,545	1,315	1,230	2,537	1	2	2	0	1	0	2
6	Bardhosh	2,229	1,115	1,114	2,227	0	0	0	0	0	0	2
7	Barilevë	2,212	1,088	1,124	2210	1	0	0	0	0	0	1
8	Prugoc	2,168	1,088	1,080	2168	0	0	0	0	0	0	0
9	Sofali	1,767	901	866	1761	0	0	0	0	0	0	6
10	Bërnicë e Epërme	1,595	802	793	1880	11	0	0	0	0	0	4
11	Llukar	1,579	796	783	1,579	0	0	0	0	0	0	0
12	Mramor	1,073	554	519	1073	0	0	0	0	0	0	0
13	Vranidoll	1,053	533	520	1053	0	0	0	0	0	0	0
14	Shkabaj	1,035	553	482	1,035	0	0	0	0	0	0	0
15	Makoc	997	521	476	997	0	0	0	0	0	0	0
16	Sinidoll	959	491	468	958	0	0	1	0	0	0	0
17	Busi	814	409	405	814	0	0	0	0	0	0	0
18	Besi	694	341	353	694	0	0	0	0	0	0	0
19	Trudë	694	338	356	694	0	0	0	0	0	0	0
20	Rimanishtë	595	296	299	592	0	1	2	0	0	0	0
21	Drenoc	590	295	295	590	0	0	0	0	0	0	0
22	Bërnicë e Poshtme	549	288	261	304	245	0	0	0	0	0	0
23	Keçekollë	484	256	228	484	0	0	0	0	0	0	0
24	Koliq	466	254	212	466	0	0	0	0	0	0	0
25	Grashticë	433	212	221	432	0	0	1	0	0	0	0
26	Marec	432	243	189	432	0	0	0	0	0	0	0
27	Lebanë	398	199	199	397	1	0	0	0	0	0	0
28	Teneshdoll	359	176	183	359	0	0	0	0	0	0	0
29	Siqevë	337	189	148	337	0	0	0	0	0	0	0
30	Sharban	317	161	156	317	0	0	0	0	0	0	0
31	Shashkoc	298	161	137	298	0	0	0	0	0	0	0
32	Slivovë	257	124	133	229	28	0	0	0	0	0	0
33	Prapashticë	240	133	107	240	0	0	0	0	0	0	0
34	Zllatar	233	124	109	233	0	0	0	0	0	0	0
35	Dragoc	178	87	91	176	0	0	1	0	0	0	0
36	Ballaban	167	86	81	167	0	0	0	0	0	0	0
37	Zllash	146	65	81	146	0	0	0	0	0	0	0
38	Dabishec	108	51	57	107	1	0	0	0	0	0	0
39	Gllogovicë	74	40	34	74	0	0	0	0	0	0	0
40	Hajkobillë	72	38	34	72	0	0	0	0	0	0	0
41	Nishec	55	29	26	55	0	0	0	0	0	0	0
42	Radashec	29	16	13	29	0	0	0	0	0	0	0
43	Kukavicë	17	8	9	0	0	0	0	0	0	0	0

Shih edhe

Komuna e Prishtinës

Qyteti: Prishtina dhe fshatrat:

Sistemi shtetrorë në Kosovë

Stema e shtetit

	Deklarata	Kushtetuta	Republika e Kosovës	SHPK	TMK
Gjykata	Kuvendi	Kryetari	Qeveria	Shërbimet
Komunale : Artana · Dardana · Deçani · Sharri · Drenasi · Ferizaj^* · Fushë Kosova · Gjakova^* · Gjilani^* · Graçanica · Hani Elezit^** · Burimi · Juniku · Kaçaniku · Klina · Kllokoti · Albaniku · Lipjani · Malisheva · Mamusha · Mitrovica^* · Kastrioti · Parteshi · Peja^* · Podujeva · Prishtina^* · Prizreni^* · Rahoveci · Ranillugu · Shtërpca · Shtime · Skënderaj · Theranda · Vitia · Vushtrria · Zubin Potoku · Zveçani Rajonale : Gjakova · Gjilani · Mitrovica · Peja · Prizreni · Prishtina · Ferizaj