Komuna e Ulqinit

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Komuna e Ulqinit
Opština Ulcinj
Komunë
Stema_figura
Stema e Komunës së Ulqinit
Administrimi
Shteti Flamuri Mali i Zi
Kryetari Nazif Cungu
Sipërfaqja dhe popullsia
Sipërfaqja 255 km2
Popullsia 19,921 banorë (2011)
 •  urbane 10,707 banorë
Dendësia 78.1 banorë/km2
Të dhëna të tjera
Themelimi shek. V p.e.s.
themelimi i Ulqinit
1952
themelimi i Komunës së Ulqinit
Zona Kohore ZKEQ (UTC+1)
Verore OVEQ (UTC+2)
Kodi Postal 85360
85361
85362
Prefiksi +382 (0)30
Targa UL
Dita e Komunës E shtuna e parë e prillit
Faqja Zyrtare ul-gov.me

Komuna e Ulqinit (malazisht: Opština Ulcinj) është komunëMal të Zi, e cila gjendet në pjesën më jugore të rajonit bregdetar të Malit të Zi dhe kufizohet me Shqipërinë në lindje, me Detin Adriatik në jug e perëndim dhe me Komunën e Tivarit në veri. Qendër e kësaj komune është qyteti i Ulqinit, ndërsa popullsia e komunës është 19,921 banorë (2011)[1] dhe ka një sipërfaqe prej 255 km2.

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

2rightarrow (Nuvola colors).svg Për më shumë informacione shikoni artikullin Lista e kryetarëve të Ulqinit

Ulqini është themeluar rreth shekullit V p.e.s. dhe me pushtimin romak të tij në vitin 163 p.e.s. ka fituar statusin si qytet me privilegje të veçanta (lat. oppidum civium Romanorum). Më pas ka fituar statusin municipium, me çka nënkuptohet si qytet i pavarur brenda Perandorisë Romake.[2]

Nga viti 1941 deri më 1944 ishte i njohur si Bashkija e Ulqinit, pjesë e Mbretërisë Shqiptare. Formën e sotme të qeverisjes lokale – komunë, e ka fituar në vitin 1952 me reformat në administrimin territorial në Republikën Popullore të Malit të Zi. Në vitet 1952–1955 kishte emrin Komuna qytetare (urbane) e Ulqinit, që ishte pjesë e Qarkut të Tivarit. Territori i kësaj komune qytetare ishte më i vogël se ai i komunës së sotme, sepse rajoni i Anës së Malit nuk ishte pjesë e saj, por ishte komunë në vete, por në ndryshim nga ajo e Ulqinit, ishte komunë fshatare (rurale).

Më 1955, me reformat e reja të qeverisjes lokale, Komunës qytetare të Ulqinit iu bashkua Komuna fshatare e Katërkollës (Anës së Malit) dhe u formua Komuna e Ulqinit, pjesë e Qarkut të Tivarit. Në vitin 1957 u hoqën qarqet dhe komunat u bënë niveli i vetëm i qeverisjes lokale në Mal të Zi. Nga viti 1957 nuk pati më ndryshime administrativo–territoriale në Komunën e Ulqinit.

Gjeografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Ulqini është qyteti i vetëm në Mal të Zi i cili është i rrethuar me fusha pjellore në të cilat kultivohen pemët dhe perimet e kualitetit më të lartë. Aty gjëndet edhe liqeni egzotik i Shasit, të cilin ornitologët e quajnë "miniatura e liqenit të Shkodrës". Liqeni i Shasit ka peshq dhe zogj uji. Afër jane edhe fshatrat bregdetare të Shtojit të Sipërm dhe Shtojit të Poshtëm, të cilët, me natyrën e tyre përreth, janë tërheqje e veçantë për gjueti.

Toponime[redakto | redakto tekstin burimor]

Toponime bregdetare[redakto | redakto tekstin burimor]

  • Ishulli Ulqini i Vjetër
  • Kepi Ulqini i Vjetër
  • Gjiri Rakita
  • Gjiri i Kërruçit
  • Kepi i Kërruçit
  • Gjiri i Doçes
  • Kepi i Mavrijanit
  • Gjiri i Fushës së Latës
  • Kepi i Rrepit
  • Gjiri i Vejushës (Shkami i Nuses)
  • Gjiri i Gropës së Ujkut
  • Gjiri i Valdanosit
  • Kepi i Mendrës
  • Shpella e Pëllumbit
  • Kepi i Trashë
  • Punta malazeze
  • Gjiri i Madh
  • Gjiri i Xhemiles (Lugu i Xhemiles)
  • Gjiri i Opalikës
  • Gjiri i Bashbylykut
  • Guri i Madh
  • Guri i Vogës
  • Kepi i Nuradinit (Ponta e Nuradinit)
  • Kepi i Barjakut
  • Gjriri i Ranës (Marina e Ulqinit)
  • Kepi i Sukës
  • Kepi i Shkallave mbretërore
  • Kepi i Gjeranave
  • Marina e Milenës
  • Grykëderdhja e Bunës

Klima[redakto | redakto tekstin burimor]

Ulqini i takon zonës së skajshme subtropike të Mesdheut evropian me variantin adriatik të klimës mesdhetare dhe me vegjetacion subtropik. Kjo zonë shquhet për pasurinë e dritës e të nxehtësisë me 2700 orë me diell në vit, me dimër të butë ku temperatura mesatare e ajrit në muajin më të ftohtë - në shkurt, është 7,1 °C, kurse dëbora është fenomen shumë i rrallë dhe paraqet ngjarje të vërtët për vendasit; me pranverë të hershme, të ngrohtë dhe të bujshme, me vjeshtë të gjatë, të ngrohtë e të pasur dhe me verë të zjarrtë e të thatë kur zhiva në termometër ngritet edhe deri në 38 °C në muajin më të nxehtë - në korrik (me temperaturë mesatare 25,2 °C), ndërsa dielli nxeh pa pushim edhe deri 11,5 h në ditë.

Ekonomia[redakto | redakto tekstin burimor]

Ekonomia tradicionale e Ulqinit është detaria, tregtia dhe industria e kripës. Në ditët e sotem vendit e tyre e ka marrë turizmi.

Ekonomia në masen më të madhe është e bazuar në turizem, hoteleri dhe shërbime. Ekonomia hotelerike bie kohë pas kohe për shkak të rrënimit të hoteleve (si p.sh. Hotel Galebin, Holel Lidon etj.) dhe diskriminitit të pronave private dhe publike nga ana e agjencive dhe inspeksioneve shtetërore. Përveç ekonomive të lartëpërmendura ulqinakët merren edhe me detari, bujqësi, blegtori, përpunimin e kripës, peshkim etj.

Demografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Sipas regjistrimit të popullsisë më 2011, Komuna e Ulqinit ka 19921 banorë, kurse dendësia për banorë në kilometra katrorë është 78.1 ban/km2.

Komuna e Ulqinit ka 26.435 banorë ku me nacionalitet ka:

  • Shqipëtarë 20.664 ose 78,17%
  • Malazez 2.523 ose 9,54%
  • Musliman 692 ose 2,62%
  • Sërbë 1.520 ose 5,75%
  • Kroat 70 ose 0,26%
  • Boshnjakë 300 ose 1,13%
  • Rom 118 ose 0,45%
  • Egjyptian/Ashkali 185 ose 0,70%
  • të tjerë 185 ose 0,70%
  • të pa deklaruar 216 ose 0,82%
  • të pa informuar 147 ose 0,56%

Të dhëna historike[redakto | redakto tekstin burimor]

Viti Banorë
1948 12861
1953 14080
1961 16213
1971 18955
1981 21576
1991 24217
2003 20290
2011 19921

Vendbanimet[redakto | redakto tekstin burimor]

Komuna e Ulqinit ka 39 vende banimi ku vetëm një është vendbanim urban-Ulqini me 10 828 banorë 53,4 % nga popullsia e përgjithshme.

Këto vende vendbanime janë(banorët e 2011):

  • Amull(34 banorë)
  • Mal i Bardhë(54 banorë)
  • Bojkë(161 banorë)
  • Brajshë(730 banorë)
  • Braticë(241 banorë)
  • Mal i Brinjës(50 banorë)
  • Qurkaj(33 banorë)
  • Darzë(153 banorë)
  • Kllezna e Poshtme(126 banorë)
  • Shtoj i Poshtëm(1176 banorë)
  • Dragaj/Draginë(72 banorë)
  • Freskanjel(57 banorë)
  • Kllezna e Epërme(173 banorë)
  • Shtoj i Epërm(111 banorë)
  • Kaliman(- banorë)
  • Kodër(1039 banorë)
  • Kllomzë(232 banorë)
  • Kosiq(301 banorë)
  • Kravar(551 banorë)
  • Kërruç(133 banorë)
  • Krythë(534 banorë)
  • Krytha e Braticës(194 banorë)
  • Leskoc(78 banorë)
  • Lisën Borë(175 banorë)
  • Megjureç(- banorë)
  • Millë(234 banorë)
  • Mozhurë(- banorë)
  • Pistull(393 banorë)
  • Rashtishë(365 banorë)
  • Reç(117 banorë)
  • Salç(- banorë)
  • Shas(239 banorë)
  • Shtodhër(111 banorë)
  • Sukubinë(382 banorë)
  • Sutjell(20 banorë)
  • Shëngjergj(69 banorë)
  • Ulqini(10 828 banorë)
  • Katërkollë(767 banorë)
  • Zogaj(397 banorë)

Kultura[redakto | redakto tekstin burimor]

Komuna e Ulqinit është një komunë multikulturore që përbëhet nga shumë kultura,besime e kombe. Kombi kryesues është kombi Shqipëtarë kurse besimi kryesues besimi islam.

Politika[redakto | redakto tekstin burimor]

Qeveria lokale udhëheqëse është kualicioni i përbërëprej partis FORCA,Dega e Anës së Mailt,PSD dhe Prespektiva nën udhheqjen e kryetarit Nazif Cungu.

Zgjedhejet lokale janar 2014- PDS (9 mandate), FORCA (8 mandate), Koalicioni "Bashkë për të ardhmen e Ulqinit" (7 mandate), UDSH (3 mandate), PSD (2 mandate), Mali i Zi Pozitiv (2 mandate), PSP (1 mandat), FD (1 mandat), Partia Boshnjake (0 mandate).

Ndryshimi i qeverisjes lokale shtator 2011-FORCA(11 mandate),UDSH-PPD(6 mandate),PDS (7 mandate),Dega Anës së Mailt (4 mandate),PSD (2 mandate),Lista Serbe(2 mandate),Iniciativa Qytetare Prespektiva ( 1 mandat ) , LD në MZ ( asnjë mandat ) , Lidja Boshnjake (asnjë mandat ) , Grupi qytetarve Integrimi ( asnjë mandat ).Kualicioni qeverisës FORCA,Dega e Anës së Mailt,PSD dhe Prespektiva.

Zgjedhjet lokale shtatorë 2010-Mandate të fituara FORCA (11 mandate) , UDSH-PPD (10 mandate) , PDS (7 mandate) , PSD (2 mandate ) , Lista Serbe (2 mandate ) , Iniciativa Qytetare Prespektiva ( 1 mandat ) , LD në MZ ( asnjë mandat ) , Lidja Boshnjake (asnjë mandat ) , Grupi qytetarve Integrimi ( asnjë mandat ).Nuk ka pasur shumicë por u formua më vonë kulalicioni UDSH-PPD dhe PDS që ka pasur shumicën në kuvendin e Komunës së Ulqinit.

Zgjedhjet lokale në qeshorë 2010-Mandatet e fituara UDSH-PDS (15 mandate) , FORCA ( 9 mandate ) , PSD ( 2 mandate ) , PPD ( 2 mandate ) , Lista Serbe (2 mandate) , LD në MZ ( 1 mandatë) , Grupi qytetarve për të mirën e Ulqinit - Integrimi ( asnjë mandat ) , LIdhja Boshnjake ( asnjë mandat ) , Iniciativa Qytetare Prespektiva ( asnjë mandat ) .Në këto zgjedhje nuk ka pasur shumicë në kuvendin e Komunës së Ulqinit janë mbajtur zgjedhjet e tjera në shtatorë .

Referenca[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Zavod za statistiku Crne Gore - MONSTAT:Stanovništvo Crne Gore prema polu, tipu naselja, nacionalnoj, odnosno etničkoj pripadnosti, vjeroispovijesti i maternjem jeziku po opštinama u Crnoj Gori. Podgoricë, 2011 (malazezisht dhe anglisht)
  2. ^ Rellie, Annalisa (2012). Montenegro. Bradt Travel Guides Ltd, IDC House, The Vale, Chalfront St Peter, Bucks SL9 9RZ, England: The Globe Pequot Press Inc. pp. 207–208. ISBN 978 1 84162 381 8. Marrë më 2013-06-20. 

Shiko edhe këtë[redakto | redakto tekstin burimor]

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]

 Commons: Komuna e Ulqinit – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale